Няръяна Ӈэрм
Ехэрана муно намдаваʼʼ
Тюку илаӈгана хусувэй ӈамгэмʼ едэй мутрахаʼʼ тэврамбидоʼ. Мэта сё, тарабцо малʼ несэйвана сертабидоʼ. Хэвы сиʼʼив яляхана ӈодʼʼ несэй ӈавэ манэʼʼӈадамзь.
Таняʼ ядвани мальӈгана ӈамгэмʼ намдвахадани харʼʼни техэ паӈгханда нивась хамедамбюʼʼ. Тэри «Тёр»мʼ нюбеʼʼманда, ненэй ненэцяʼ няхаюниʼ хыноʼʼмаʼ еʼʼэмня таняʼ пявась. Сяхариндиʼ сейхана поёда няхаюниʼ. Пыдиʼ вэва ӈамгэмʼ нихинзь манэʼʼлабтаӈгуʼʼ. Падарканандоʼ ӈодʼʼ падысь, муно намдаӈгунаʼʼ, манэʼʼтынаʼʼ. Ихиня ханзерʼʼ ненэй ненэцяʼʼ сё манэць сава ӈэвамда нивась тасламбюʼʼ. Хардахандоʼ товани мальӈгана ненэцяʼʼ мале маʼʼлёвыць. Ихинани ненэй нинаʼʼ хыномандаӈэ тасламба ӈока хибяримʼ манэʼʼманзь нидамзь ӈатеʼʼ. Ӈани тэнз товандаӈэ нинась тасламбюʼʼ. Ӈока ниниʼʼ поӈгана ӈобʼʼ сававна теневана нями манэʼʼӈадмʼ, някунда пяв. Хонрав: «Ненэй сёхоʼʼ инзелеванзь тосан?» Нями маʼʼнив:
— Ненэй ненэцяӈгавʼʼ хыносʼʼнимʼʼ, тарця ӈавэ тамна манэʼʼмадавэядмʼ. Ихиня ӈулиʼʼ мэкадаӈэ тасламбив. Товыʼʼ хибяриʼʼ ӈокаʼʼнёʼʼ, пыдоʼ вадамʼ ехэрабтоʼ ӈодʼʼ инзелеванзь пэрӈанёʼʼ. Манзьванʼ нянани юнета ненэй ненэцяʼ няни хынокавабʼʼ, ӈулиʼʼ сава ӈэӈгу.
Ненэй ненэцяʼʼ сата неняӈгадревʼ мятʼ тэри вэрнаʼʼ. Ихиня сава. Лохоʼ мюня терсяда ӈамдёрцьʼ яӈгу. Ӈани тэнзʼʼ ӈокамбойʼʼ ӈэвыʼʼ. Няхаюнаʼʼ — Елена Хабиевна Уфимцева, Нядма Семенович Няруй нернаʼʼ няна ӈадимяхаʼ. Торомдавы паны, мальци нихиʼ мэсʼʼ. Маняʼʼ ӈулиʼʼ ӈатенаваʼʼ. Ӈамгэʼ пиркана маситиʼ няд яхаʼ ендʼ ӈадимя, лохоʼ мюй пэвсюмя. Няюндиʼ сырапʼʼ, яхаʼ лаӈгхана нунараханʼ, итʼ сыртарханʼ. Тецьдаӈэ хантарха. Тикытиʼ ирманя пыдиʼ сенасяда музыкаʼ серʼ хуркари муӈгʼʼ хаʼʼморʼʼӈахаʼ. Сарёӈэ хэʼʼня тоʼʼолха ӈэсеты, нувʼ сармикʼʼ мунʼʼ ӈадимзетыʼʼ. Ӈамгэʼ пиркана махандиʼ няна хад нумӈэ хая, мерцяʼ выврё, ядʼʼмаʼ сенаʼʼ, тыʼʼ тобаʼʼ мунʼʼ ӈадибелыдʼʼ. Нядма сёмда ханаʼʼмахаданда лэрёнархаваʼʼ. Хареʼʼ вадаваʼʼ намдваваʼʼ сейхана пои. Тэхэʼʼна ӈэдалёртарахаваʼʼ. Елена Хабиевна «Тёр» поэмаʼ пелямʼ мэё вадахана вадеʼʼӈась. Хоркэхэʼ, ханебцёхоʼ нямна лаханакомʼ хайналабтась. Сыртаӈэ ханзерʼʼ няхаюнаʼʼ сиднаʼʼ маябтавамʼ ниваʼʼ хамедаʼʼ. Пэдёдаваʼʼ нэкалпаданаʼʼ мале суса.
Пуна пинʼ тарпорта ядабтаʼʼмахадани ненэцие хонрамбидамзь. Манэʼʼмыдоʼ, намдвыдоʼ нянандоʼ хурка ӈэвамʼ намтиедамзь. Алла Хосевна Вануйто мась:
— Ёльце савов. Маняʼʼ миʼʼманаʼʼ мальӈгана сававна ниваць хамедамбюʼʼ, хурка ӈэвамда. Тяхананда хусувэй мундиʼ, сёдиʼ сейхана лимбикавна хаʼʼмыдʼʼ. Ихинани хойхана мэвэрахадмʼ. Сяхаринда няхаюнаʼʼ пирӈадиʼ.
Тамара Очевна хадаваʼʼ маʼʼнисяв:
— Ехэрана мутраʼʼ ӈаниʼ сава ӈэвыʼʼ. Нерцюбтʼ тарцямʼ манэць ехэрадамзь. Ненэй ненэцяʼʼ нинаʼʼ пирӈадоʼ. Маниʼ Алла Хосевна няʼ концертʼʼ ӈэдарамбаданиʼ ниниʼ ӈаʼʼ.
Тикы мунодиʼ, музыкарʼʼ, кинодиʼ — малʼ ӈэбатоʼ нянанаʼʼ ехэрана мутра ӈэвы. Хибяри вадамʼ ехэрабта ӈоʼʼ тось пирӈада. Манэʼʼлабтамбавыдиʼ хамеда пиртыда. Тикыʼ няюʼ вадамʼ тенева ни тараʼʼ. Сырмыʼʼ ненэцяʼʼ сяниʼʼ яӈорэйʼ пеидоʼ тоебтамбидонзь. Ихиня, масиʼʼ, тедаʼ манэʼʼлабтавыдиʼ ӈани яӈорэй сяхариʼ намдаӈгунаʼʼ. Няндиʼ сыраць ӈани яхана ӈэрмʼ терʼʼ илаʼ саирмʼ нерняʼ минренаʼʼ, сава иӈудмʼ ӈаниʼ мэтадоʼ. Няхаюнаʼʼ тамна едэй ӈавэ ӈамдимдеӈгухуʼ. Инзелеванзь ӈани яӈорэйʼ хантадамзь.
Автор: Марина Марюйʼ падвы
